Filter resultaten
Thema
Toon alles
Type
berichten gevonden
Monitor Welzijn
Onderwerpen

Welzijn in Fryslân

Subjectief welzijn gaat over de zelf beoordeelde kwaliteit van leven van een individu. Het ervaren van voldoende welzijn is van groot belang, want het heeft vele positieve effecten voor het individu zelf en voor de samenleving als geheel. Zo zorgt een hoog welzijn ervoor dat mensen langer leven, minder stress ervaren, maatschappelijk meer betrokken zijn en productiever zijn (Leyden academy, 2016; Steptoe, 2001; Ryff, 2004; Veenhoven, 2012; Zelenski, 2008).  

In de monitor Welzijn wordt de mate van subjectief welzijn van de inwoners in Fryslân inzichtelijk gemaakt. Deze monitor geeft inzicht in de mentale gezondheid van inwoners, het stresslevel, eenzaamheid en hun ervaren controle op het leven.

Meer inwoners van Fryslân tevreden met het leven dan landelijk

In 2021 waren 86 procent van de inwoners in Fryslân tevreden met het leven, ten opzichte van 84 procent landelijk. Op de provinciale ranglijst staat Fryslân op een tweede plaats na de provincie Flevoland. De afgelopen jaren zijn deze percentage grotendeels gelijk gebleven, al is er wel een piek te zien in 2019. Toen waren 91 procent van de inwoners van Fryslân tevreden met het leven.   

Tussen de Friese gemeenten zijn kleine verschillen te zien. In 2021 was 83 tot 86 procent van de inwoners tevreden met het leven. In Noardeast-Fryslân wonen de meest tevreden inwoners (86 procent).   

i ?

Bekijk op volledige grootte

Geluksbeleving beïnvloed door gezondheid, geld en leeftijd

In 2022 voelde 90 procent van de inwoners van Fryslân zich gelukkig en twee procent voelde zich ongelukkig. Als we de inwoners van Fryslân uitsplitsen op diverse persoonskenmerken wordt het duidelijk dat er grote verschillen zijn tussen inwoners. Zo voelen 65-plussers (95%) zich gelukkiger dan jongvolwassenen (83%). Ook voelen inwoners die moeite hebben met rondkomen (51%) of een slechte gezondheid (48%) hebben zich minder vaak gelukkig in vergelijking met inwoners die makkelijk rondkomen (94%) of een goede gezondheid (93%) hebben. Er zijn weinig verschillen tussen lager- en hoogopgeleiden qua geluksgevoel.  

i ?

Bekijk op volledige grootte

Eenzaamheid onverminderd hoog, maar lager dan landelijk

Eenzaamheid is een subjectief begrip: de hoeveelheid en de aard van de contacten voldoet niet aan de behoefte. Er zijn twee vormen van eenzaamheid. Sociale eenzaamheid is het missen van betekenisvolle relaties met een brede kring van mensen. Er is dus minder contact dan gewenst. Emotionele eenzaamheid is het missen van een hechte band met een partner of hartsvriend(in). Deze vorm van eenzaamheid is dikwijls moeilijker op te lossen (Van Tilburg, 2007). 

Eenzaamheid is van alle leeftijden, onder 75-plussers komt eenzaamheid vaker voor dan onder jongeren. Ook laagopgeleiden zijn vaker eenzaam. Van de inwoners van Fryslân voelt 41% zich matig tot ernstig eenzaam. In 2012 ging het om 37%, in 2016 om 42%. 

i ?

Bekijk op volledige grootte

Ouderen en inwoners met een laag opleidingsniveau ervaren minder eigen regie

In 2020 ervaarde negen procent van de inwoners van Fryslân onvoldoende eigen regie over het leven. Dit percentage is gelijk aan het landelijk gemiddelde. De mate van het ervaren van onvoldoende regie verschilt tussen de Friese gemeenten: van 7 tot 11 procent.  

Wat betreft persoonskenmerken is te zien dat inwoners die 75 jaar en ouder zijn (18%) of een laag opleidingsniveau (15%) hebben minder vaak eigen regie ervaren in vergelijking met hun jongere en hoger opgeleide provinciegenoten.  

Het ervaren van eigen regie over het leven is essentieel voor de kwaliteit van leven. Eigen regie gaat over de zeggenschap en het eigenaarschap dat nodig is om een prettig leven te leiden op alle gebieden, zoals wonen, werken, gezondheid, vrije tijd en sociale contacten.  

i ?

Bekijk op volledige grootte

Jongvolwassenen ervaren vaker (heel) veel stress

In 2020 ervoer 14% van de inwoners van Fryslân (heel) veel stress. Dit aandeel is lager dan landelijk (18%). Kijkend naar de verschillende Friese gemeenten, dan is het aandeel van inwoners dat (heel) veel stress ervaart het hoogst in Leeuwarden (17%) en het laagst in gemeente Waadhoeke (10%). 

Bijna een kwart (23%) van de jongvolwassenen ervaart (heel) veel stress. Dat aandeel wordt kleiner naarmate de leeftijd toeneemt. Bij 75-plussers ervaart vier procent (heel) veel stress.  

i ?

Bekijk op volledige grootte

Veel risico op psychische klachten onder jongvolwassenen

In Fryslân heeft 40 procent van de inwoners een matig tot hoog risico op angst of depressie), ten opzichte van 46 procent landelijk. Vooral onder jongvolwassenen (18-34-jarigen) is het percentage dat risico loopt op angst of depressie sinds 2012 gestegen van 38 procent naar 51 procent in 2020.   

Psychische ongezondheid heeft een grote impact hebben op de persoon zelf maar ook op de omgeving. Wanneer mensen langdurig te maken hebben met psychische problemen zijn zij vaak verminderd inzetbaar op het werk of thuis, en participeren zij minder in de samenleving (GGZ-standaarden, 2022). Psychische ongezondheid kan zich uiten in allerlei klachten, zoals sombere gevoelens, het ervaren van stress, zenuwachtig zijn of angst hebben. Het kan ook om psychosomatische klachten gaan, zoals hoofdpijn, vermoeidheid, duizeligheid of buikpijn.  

i ?

Bekijk op volledige grootte

Meer weten?

In deze monitor wordt gebruik gemaakt van cijfers van de Gezondheidsmonitor volwassenen en ouderen van GGD Fryslân. Voor meer informatie over dit onderzoek kunt u contact opnemen met het team epidemiologie van GGD Fryslân (epidemiologie@ggdfryslan.nl of 088 22 99 222).

Heeft u vragen of wilt u meer informatie over deze monitor? Zoekt u specifieke cijfers? We helpen u graag verder! Neem contact op met:

Jesse David Marinus MA MSC
Jesse David Marinus MA MSC Onderzoeker E-mail Jesse LinkedIn 06 373 348 10
Jesse David Marinus MA MSC
Jesse David Marinus MA MSC Onderzoeker

Door de site te te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten